Kadere Karşı Savaşanların Efsanesi : Uchuu Senkan Yamato

Uchuu Senkan Yamato 2199 – Efsane Köklerine Dönüyor!

Yabancı türle ilk temasın galaktik bir savaşa dönüşmesinden hemen sonra, kendilerine Gamilus denen bir tür, dünyaya karşı radyoaktif bombalarla yüklü yapay astreoidler düşürmeye başlar. Takvimler 2199’a yaklaşırken yüzeydeki yaşam tamamen bitmiş ve milyarlarca insan ölmüştür. İnsanlık inşa ettiği yeraltı şehirlerinde kah yokluklara, kah da ayaklanmalar sırasında oluşan kaosa karşı hayatta kalmaya çabalarken, artan radyoaktivite giderek daha aşağıya nüfuz etmeye başlamıştır. B.M. yönetimi elde avuçta kalan tüm filolarla Gamilus saldırılarını Plüto sınırında oyalayıp, bir avuç insanı yaşamı yeniden başlatmak için uzaya yollamakla ilgili Izumo Planı‘nı devreye sokar. Plüto Cephesi’ndeki son savaşta çok ağır zayiat verilmesine karşın, yaklaşık 6 aylık bir zaman kazanılır. Öte yandan insanlık bu sırada, hiç tahmin etmediği bir anda başka bir türle yeni bir temas gerçekleştirir.

Plüto Cephesi’ndeki savaş sırasında Güneş Sistemi’nin dışından gelen, fakat Gamilus’a ait olmayan bir gemi Mars’a çakılır. İçindeki mesaj ise, bir zamanlar var olan en güçlü savaş gemisi Yamato‘nun diriltilmesini ve insanlığın son umudu haline gelmesini sağlar. Ne var ki; zaman sınırlıdır. Tek başına, insanlığın meçhul kaderine doğru yol alan Yamato’nun farklı geçmiş ve karakterlere sahip mürettebatının göstereceği fedakarlıklar, insanlığın yok oluşu ya da devamı arasındaki çizgiyi belirleyecektir. Bunlardan Susumu Kodai, ağabeyinin ölümünden sorumlu tuttuğu Kaptan Juuzo Okita‘dan hesap sormak ve en azından Gamilas’tan intikam alabilmek için mürettebata katılmıştır, Yuki Mori kendi geçmişinin kayıp parçalarını aramaktadır. Kaptan Okita ise ölmeden önce insanlığa umudu getireceğine dair verdiği sözü tutmak adına mücadele etmektedir.

Uchuu Senkan Yamato 2199, ülkemizde tek kanallı dönemde yayınlanmış olan ve aslen 1974 yapımı serinin yakın zamanda vizyona giren re-make‘idir. Aynı zamanda geçen yılın anime kuşağındaki en yüksek demografik reytinglere ulaşma başarısını göstermiştir.

Yamato 2199, eski serinin ruhuna oldukça sadık kalmayı başaran yenilikçi bir adaptasyon. Sizi eğlendirmiş olmak için uğraşmıyor; aksine derinliği ve detaylarıyla kendine çekiyor. Orijinal serideki çoğu müzik atılmadan aynen kullanılmış. Hatta serinin açılış şarkısı bile orijinali ile aynı. Seiyuu kadrosu bir devler geçidi olmuş. Açık ara uzun süredir görülen en sağlam kadro: Rie Tanaka’dan Kikuko Inoue’ye, Daisuke Ono’dan Kenichi Suzumura’ya, Houko Kuwashima’dan Kouichi Yamadera’ya ve çok daha fazlasına uzanan benzersiz bir kadrosu var. Sadece bu yönüyle bile izlemek isteyebilirsiniz.

Çizimler mükemmel! Ufotable’dan XEBEC’e, Production IG’den Sunrise’ye anime dünyasının devleri bu yapım için güçlerini birleştirmiş. Gerek 2D gerekse CGI animasyonlar göz dolduruyor. Detaylara gösterilen hassasiyet ise inanılmaz. Seri sadece bir nostalji yapımından daha fazlası olmaya da çalışıyor. Kimi diyalogları eski seriyle hemen hemen aynı; buna karşın eski seride atlanan ya da vakit bulunamayan kısımlar da temelli şekilde işlenebilmiş. Ayrıca klasik seride temellendirilemeyen kısımlara odaklanılıp daha yetkin bir kurgu sağlanmış. Seriye yeni eklenen öykülerden biri Isaac Asimov‘un robot kanunlarına saygı duruşu niteliğinde. Ayrıca uzaylı karakterlerin konuşmaları için bir dil yaratılmış olması (“Zar belk!”) ve birbirlerinin dilini bilmeyen karakterlerin Babil Balığı benzeri bir şeyle konuşmaları detaylara verilen öneme ve eski serinin üstüne konan yeniliklere de birer örnek sayılabilir. Eski serinin kadrosuna eklenen yan karakterler bulunuyor ve bu sayede bayan karakter kadrosu doyurucu şekilde artırılabilmiş. Ayrıca karakterlerin dost olsun düşman olsun karton birer tipleme olmamaları, her birinin farklı motivasyonlara göre hareket etmeleri serinin değerini koruyor. Seri, asla düşmeyen bir tempoda finale ilerlerken eski ekol bilimkurguyu yüksek bütçe ve günümüz teknolojisi ile buluşturuyor. Bize düşense klasik serinin değerinin altında kalmayan, hem seriyi izlemiş olanları hem de izlememiş olanları tatmin etmeyi başaran bu görsel şölenin tadına bakmak.

yamato7

Karakterler

Uchuu Senkan Yamato karakterlerinin tek boyutlu karton karakterlerin çağını sona erdiren ilk dramatik arka planlı Anime karakterleri olduğunu söylemek mümkündür. Aslında geminin kendisi bile bir ölçüde bu karakterlerden birisidir. Kaptan Okita yaşlı ve tecrübeli karakteriyle bir süre sonra bu mürettebatı bir aile olarak algılamamızı sağlarken, Sanada mürettebatın aklını, Kodai yüreğini, Yuki ise ruhunu temsil etmektedir. Kadroda yer yer comic relief karakterler yer bulsalar da R2D2’nin bir nevi ilham kaynağı Analyzer yada Dr Sado gibi karakterler savaşın dehşetinin mürettabatın üzerine çökmesine karşı kadroda yer bulmuşlardır. Yamato’nun yaratıcısı Leiji Matsumoto’nun olaylara sadece insan odağından bakmadığı açıktır. Örneğin bir örnekle belirtmek gerekirse Dünya’ya radyoaktif astereoidlerin atıldığı Pluto’daki üssü tespit eden Yamato onu ana silahı ile gezegeni havaya uçurarak yokedebileceği halde bunu yapmaz. Zira Kaptan Okita mikroskobik büyüklükte de olsa yaşam barındıran bir gezegeni yoketmeye hakları olmadığını söyler ve üssü avcı uçakları ile saldırarak yoketme yoluna giderler. Benzer şekilde 2. sezonda Federasyon tarafından bakım dokuna çekilen Yamato tamamen mürettebatsız olarak görev yapabilecek şekilde modernize edilecektir. Telezart gezegeninden gelen yardım çağrısını alan Kodai ise Iscandar seferinde değişen karakterinin de etkisiyle tüm Federasyon yönetimine isyan etmek manasına gelse de gemiyi önceki mürettebatı kullanarak kaçırır. Zira artık “dünyanın barışının uzayın barışı, uzayın barışının ise dünyanın barışı” olduğuna inanmaktadır. Sadece Dessler’in karakter gelişimi bile seride oldukça fazla karakter olmasına karşın bunların ne derin işlendiğinin kanıtıdır.

Eski ve yeni uyarlamalar çekirdek kadro açısından örtüşmekle birlikte Uchuu Senkan Yamato bayan karakterler başta olmak üzere daha çok mürettebat kadrosunu, eski seriler ise düşman kadrosunu genişletmek açısından kafa yormuşlardır. Öte yandan eski serilerin, hayatta olan tüm karakterleri bir şekilde yeniden odağa almak açısından devamlılığı daha ön planda tutması yönünden izleyicilerce daha çok bağlanılan bir yorum olduğunu söylemek mümkündür. Özellikle Yamato’nun amansız düşmanı Lider Dessler’i unutabilmek ne mümkün?

containts_main_bk06

Karakterler demişken kadronun neredeyse tamamı isimlerini gerçek hayattan almışlardır. Şöyle ki:

Yamato’nun çilekeş kapanı Okita’nın ismi Shinsengumi teğmeni Okita Souji ve Japon bilimkurgu edebiyatının babası olarak bilinen Unno Juuzo‘ya bir göndermedir. Leiji Matsumoto aynı zamanda bu karakter için, II. Dünya savaşı sırasında Leyte Savaşı’nda binbaşı olarak görev yapmış babasından görsel olarak esinlenmiştir. Okita’nın 1. bölümde, ondan teslim olmalarını talep eden Gamilas’lara yapıştırdığı meşhur cevap da 101. Hava İndirme Birliği’nin komutanı olarak Bulge Cephesi’nde görev yapan general Anthony Clement McAuliff‘den esinlenilmiştir. Disiplin sorunları olan ve kafasına ilk eseni yapan bir delifişekten zamanla sorumluluk sahibi ve ağırbaşlı bir lidere dönüşen İkinci Kaptan Susumu Kodai için Leiji Matsumoto kendi kardeşi Susumu’nun adını vermiştir. Navigasyon Subayı ve Susumu’nun kankası Shima’nın ismi feodal dönemin savaş lordlarından Shima Sakon‘dan alınmıştır. Bilim Subayı ve Kaptan Danışmanı Shiro Sanada’nın ismi Sanada’nın ismi feodal dönemin daimyo’larından Sanada Masayuki‘den gelmektedir. Kaptan Okita’nın can yoldaşı ve Makine Dairesi şefi Hikozaemon Tokugawa’nın ismi ilk Shogun olan Tokugawa Ieyasu‘dan gelmekte. İletişim Subayı Yoshikazu Giichi Aihara’nın ismi ise serinin ekibinde yeralan, sonrasında Gundam’ın yaratıcıları arasında tanıyacağımız Yoshikazu Yasuhiko‘dan gelmekte. Silah Subayı Yasuo Nambu’nun ismi Japon İmparatorluk Ordusu’na 50 yıla yakın hizmet vermiş Nambu tabancalarının yapımcısı Kijiro Nambu‘dan geliyor. Yamato’nun ace pilot’u ve mürettebatın en çilekeş personellerinden Saburo Kato‘nun ismi İmparatorluk Hava Kuvvetleri’nin ace pilotu Tateo Kato ve İmparatorluk Deniz Kuvvetleri’nin ace pilotu Saburo Sakai‘den geliyor. Eski serilerde nadiren görülen bir pilotken, 2199 yorumunda cinsiyeti değiştirilerek neredeyse başrol karakterler kadar öne çıkartılan (hatta özel Manga’sı bile basılan) Akira Yamamoto, İmparatorluk Deniz Kuvvetleri ace pilotu olan Akira Yamamoto‘ya bir gönderme. Gemi ahçısı Kaoru Shintani’nin ismi, Leiji Matsumoto’nun serideki asistanı olan, sonrasında Area 88 ile ün kazanan Kaoru Shintani‘den gelmekte. Bakım personelinden Noboru Ishiguro’nun ismi, serinin iki yönetmeninden biri olan ve sonrasında SDF Macross, Megazone 23, Legend of Galactic Heroes gibi yapıtları yaratan ve yakın zamanda aramızdan ayrılan Noboru Ishiguro‘nun seriye eklediği küçük bir süpriz. Yamato projesinin arkasındaki kişi olan Direktör Heikuro Todo’nun ismi Shinsengumi teğmeni Todo Heisuke ve I. Dünya savaşı öncesinden 1930’lara dek kazandığı başarılarla Doğu Denizleri’nin Nelson’u olarak nam salan Amiral Togo Heichachiro‘a bir göndermedir. Dünya İttifakı Uzay Filoları Genel Komutanı ve Andromeda’nın taktik ustası kaptanı Ryu Hijikata’nın ismi Shinsengumi lideri Hijikata Toshizo‘dan geliyor.  Direktör Todo’nun yardımcısı ve tipik bir ordu adamı olan Kotetsu Serizawa’nın ismi Shinsengumi samuraylarından Serizawa Kamo‘dan gelmekte. 2. sezona renk katan karakterlerden uzay komandosu Hajime Saito’nun ismi tahmin de edilebileceği gibi Shinsengumi teğmenlerinden Hajime Saito‘dan geliyor.  Makine Dairesi Subayı Susumu Yamazaki’nin ismi de Shinsengumi casusu Susumu Yamazaki‘den alınmıştır. Yamato’nun geçici kaptanı Osamu Yamanami’nin de ismi Shinsengumi kurucularından Osamu Yamanami ve bu karakterin seiyuu’su Osamu Kobayashi‘den gelmektedir. Karakterin görünüşü içinse serinin yapımcısı Yoshinobu Nishizaki ve sinema oyuncusu Richard Burton‘dan esinlenilmiştir.

Her ne kadar idealist, soğukkanlı ve entellektüel bir lider ile eline bir şekilde güç geçmiş bir deliyi aynı kefeye sokmak istemesem de Dessler ismen doğrudan şekilde Adolf Hitler‘e bir gönderme. Dessler’in birçok komutanının Reich generallerinin anagramları olduğu ve Dessler’e hitap edilirken söylenen “souto” kelimesinin kastedilene en yakın karşılığının Almanca’daki “Führer” olduğu düşünülürse bu gönderme daha iyi anlaşılabilir. İmparatorluk Ordusu Genel Sekreteri ve Dessler’in yaveri Redolf Hiss için Nazi partisinin 2. adamı ve Hitler’in sağ kolu Rudolf Hess‘den esinlenilmiştir. Onurlu bir asker ve korkulması gereken bir taktikçi olan “Uzay Kurdu” Tümgeneral Erich Dommel için “Çöl Tilkisi” olarak bilinen Afrika Korps’un kadri bilinmeyen onurlu komutanı Erwin Rommel ve Polonya’nın işgalinden Dnieper Operasyonu’na dek sayısız görevde Nazi ordusunun savaşı en az 1 yıl uzatmasını sağlayacak birçok başarı kazanan, savaştan sonra kısa bir süre hapiste kalıp ardından hala hayattaki en iyi tak tikçi olmasından ötürü Batı Almanya ordusunun yeniden organizasyon planı için danışmanlığına başvurulan bir başka onurlu komutan Erich von Manstein‘den esinlenilmiştir. Serideki en bariz comic relief gibi görünse de sonradan onurlu biri olduğunu ispat eden General Gremtd Goer için Wuftwaffe komutanı Hermann Goering‘den esinlenilmiş. İmparator Zwordar’ın yaveri Goenitz için isim olarak Nazi donanması amirali Karl Doenitz, görünüş olarak da Amerikalı demiryolu sanayicisi Ambrose Burnside‘dan esinlenilmiştir. Gatlantis Uzay Kuvvetleri Genel Komutanı Valsey için her iki dünya savaşında da ABD donanmasında amirallik yapan William Halsey Jr‘dan esinlenilmiş. Karanlık Nebula İmparatorluğu Amirali Daeder için Alman donanması amirallerinden Erich Raeder‘den esinlenilmiştir. Karanlık Nebula İmparatorluğunun bir diğer amirali Moelders içinse Alman hava kuvvetleri ace pilotu Werner Mölders‘den esinlenilmiştir.

Hollywood’un Cevabı

Uchuu Senkan Yamato 2199’un yeniden hatırlattığı bu efsanenin Hollywood’un dikkatinden ve pençelerinden kaçması elbette ki imkansızdı. The Usual Suspects, Valkyrie, Jack Reacher ve Jack the Giant Slayer gibi filmlerin senaristi ve son gösterime giren Mission Impossible filminin yönetmeni Christopher Mcquarrie, şu sıralar bir Star Blazers (Uchuu Senkan Yamato batı ülkelerinde bu isimle gösterilmişti) filmi üzerinde çalışmaya başladı. Mcquarrie’nin yer aldığı yapımcı şirket Skydance’in, 2011’den bu yana Star Blazers’in Hollywood uyarlaması ile ilgilendiği biliniyordu ve geçtiğimiz yıl Star Blazers için resmi domain ismi satın alınması şüpheleri körüklemişti. Josh Klein, David Ellison (Skydance’in başkanı ve Oracle CEO’su Larry Ellison’un oğlu), Dana Goldberg, Shouji Nishizaki (Uchuu Senkan Yamato’nun iki yaratıcısından birisi olan Yoshinobu Nishizaki’nin üvey oğlu) ve Paul Schwake bu projenin yapımcılığını üstlendiler. Film muhtemelen 2017 içerisinde (en kötü ihtimalle 2018’de) hazır edilecek. Ayrıca filmde Japon oyuncular da yer alabilir.

Christopher McQuarrie

Christopher McQuarrie

Christopher Quarrie verdiği röportajda serinin bir hayranı olduğunu tekrarlamış ve favori karakterlerinin Kaptan Juuzo Okita ve komando komutanı Hajime Saito olduğunu söylemişti. “Japon hayranların bu filmden ne kadar çok şey beklediklerinin farkındayım ve böyle bir projeyi hayata geçirebildiğim için kendimi onurlandırılmış hissediyorum”

Başrol konusunda henüz kadro seçim çalışmalarının tamamlanmamış olmasından ötürü net bilgi yok. Öte yandan Skydance’in önceki işlerinde (World War Z, True Grit, Star Trek: Into The Darkness, G.I. Joe: Retaliation) yer alan oyuncuların yer alabileceği söylentiler arasında ki; bunların her birinden 1-2 başrol oyuncu bile filme dahil edilebilirse mükemmel bir kadro oluşacaktır.

Sonuç

Tüm bu bilgiler ışığında Uchuu Senkan Yamato’nun sadece bir Anime’den fazlası olduğunu anlatabildiğime inanıyorum. Üzerinden geçen 40 yılı aşkın zamana dek hala hedef kitlesini genişletmeye devam eden bu hikaye ayırdığınız zamanın kesinlikle hakkını verecektir. Klasik bir Anime tecrübesi için asla ıskalamamanız gereken örneklerden birisidir kanımca.

Yorumlar