Kahramangiller

Marvel ve DC Comics’de Transseksüel Karakterler: İnsan Haklarına Dair Bir Derleme

Yakın zamanda, İstanbul’un kalbinde, hemen şuracıkta, Harbiye’de bir transseksüel öldürüldü. Üstelik de yakıldı… Kimin çocuğuydu, kimin evladıydı bilmiyorum ama bildiğim tek şey beklentilere uymamış olsa da, bu toplumun bir ferdiydi ve seks ticareti sayesinde hayatta kalabiliyordu. İtilmişti, dışlanmıştı, bu yola itilmişti, şimdi de vahşice öldürüldü. Diğer adı neydi bilmiyorum ama adı Hande Kader’di. Kendine verdiği isim buydu. Tıpkı Sandman’deki Wanda’nın dediği gibi “Benim adım Wanda, Alvin doğduğumda verdikleri isim!”

Cinsiyet değişimine hangi gözle bakarsınız bilmiyorum ama görüşüm o ki; insan hakları sadece normlar içinde kalınınca geçerli olmaz. Bence insan hakları neyi seçerse seçsin, başkasına zarar vermediği sürece her bireyin doğuştan gelen hakkıdır ve diğerlerine düşen buna saygı göstermektir.

BrianCronin, CBR sitesinde DC ve Marvel evrenlerinde yer alan transseksüel comics karakterlerinin bir listesini çıkarmış. Diğer yayın evlerini bir kenarda tutmayı tercih etmiş. Olsun. Oldukça insani, kalbe dokunan, macera dolu, hüzünlü öyküleri derlemiş, Cronin.

barbs

Knowledge Waits: The History of Trans Characters at DC and Marvel Comics

İlk transseksüel karakter için yazıda Wonder Woman #11’de ele alınmış. Bu sayıda kahramanın karşısına çıkan Hypnota adlı karakter, sahnede önce yardımcı kadın asistan olarak görünürken, perde arkasında erkeğe dönüşmekte, sahneye erkek bir sihirbaz olarak dönmektedir. Yazar William Marston’un cinsiyet değiştirmeye dair bir açıklaması yokmuş. Ancak iddialara karşı çıkmaması da bir açıklama gibi görünüyor.

Wonder Woman o yıllarda erkek kılığına giren başka iki kadın düşmanı daha varmış: Doctor Poison’la, Blue Snowmen. Ancak yayın evinin eski dönemlerinde iki trans görünümlü kahramanı da vardır. Bunların ilki yaşlı kadın kılığına girerek kötüleri yakalayan Madam Fatal’dır. Diğeriyse Red Tornado adıyla bilinen MaHunkel’dir

1984-85 yılları arasında Peter Gillis Marvel Comics’in Defenders serisinde bu konuya el atmış. Defenders #132’de başlayan hikayede, Cloud adlı kadın karakter Moondragon’a aşıktır. Buz adam ise ona. Cloud bir erkeğe bir kadına dönüşerek hem dram yaşar, hem hüzün.

Bir başka DC Comics trans göndermesi de John Ostrander, Kim Yale, Doug Rice ve KelleyJones kadrosunun yaratısı olan Manhunter adlı seridedir. Olivia Vancroft adlı kadın için çalışan, Dumas adlı düşmanını kovalayan kahraman dizinin 4. sayısında ikisinin aynı kişi olduğunu öğrenir. Trans karakterin bedeni ve ruhu arasındaki farklılığı anlattığı balonlar okunmaya değer.

trans1

Yıl 1991’i gösterdiğinde Vertigo (DC) Comics’in lokomotif karakterlerinden, Neil Gaiman yaratısı Sandman’de “A Game of You” (Sen Oyunu) adlı hikayede okurun karşısına Wanda çıkar. 32-37. sayıları arasında yer alan hikayede Wanda erkeklik organıyla vedalaşmamış bir eşcinseldir, hormon tedavisi görmektedir ve kadın gibi hareket etmektedir. Ancak “kadın” değildir. Hikaye boyunca kadın olarak görülmek isteyen ve kendini topluma da o şekilde kabul ettirmek isteyen Wanda, yaşarken olmasa da ölümde isteğine kavuşur.

Bir başka hikayedeyse karşımıza kırık kalpli bir aşk çıkıyor. Legion Of Super-Heroes dizisinin 1992 yılı 31. sayısında yer alan bu hikayede Element Lad bir kıza aşık oluyor ancak kadın değişime uğradığında erkeğe dönüşüyor. Yazar Keith Giffen, Tom ve Mary Bierbaum, Element Lad’a aşık olan erkek Sean Erin’in hormon tedavisi görerek Shvaughn Erin adlı kadına dönüşmesi çabasını ele almışlar. Ancak finalde görürüz ki; Element Lad (Jan) ondan uzaklaşmayı tercih ederken, Sean erkek kalmayı seçmiştir ve bundan da memnun olmuştur.

arthur1

Bir dönemin en devrimci çizgi romanlarından olan Doom Patrol, 1993 yılında Rachel Pollack, Scot Eaton ve Tom Sutton ortak imzalarını taşıyan 70. sayısıyla abartılı erkeklikle dalga geçen ama LGBT haklarını hatırlatan bir sayıyla okur karşısına çıkmıştır. Hikayenin karakteri trans Coagula’dır.

Ülkemizde az bilinen bir başka muhteşem çizgi roman serisi olan The Invisibles’da Grant Morrison yaratısı olan trans karakter şaman Lord Fanny çıkıyor ortaya. The Invisibles 13. sayısında başlayan hikayede; karakterin ailedeki kadınlara miras kalan bir büyücülük geleneğinin kurbanı olduğu ortaya çıkar. Olaya göre her nesilde büyücülük ailedeki bir kadına geçermiş. Ama durum bu ya bu ailede hiç kız doğmamış. Bunun üzerine güçlü bir bruja (büyücü) olan büyükanne küçük oğlan Fanny’nin kadınlaşmasını sağlamış. Yıllar sonra da olay transa dönüşmüş. 15. sayıda Fanny; “Here’s Fanny’s origin from by Morrison and Jill Thompson The Invisibles” ekibine davet edilmiş. Ve tıpkı Coagula’da olduğu gibi burada da hayatlarını fahişelik yaparak sürdürmek zorunda kalan transseksüel bireylerin hayatlarından da ciddi kesitler sunulmuştur.

Yorumlar

  • Özlem Buket Duru

    Kapak seçimi inanılmaz olmuş.

    “Drop-dead gorgeous. There’s nothing camp about her, nothing artificial. And she looks happy”

    İnsanı ağlatan sahneler 🙁